Хүн капиталын үзэл баримтлал нь боловсролын сургалтын явцад хүний орлогыг нэмэгдүүлэхэд тулгуурласан байна. Иймээс боловсролд зарцуулсан зардал нь хүний ирээдүйн орлогын эх сурвалж болдог, ерөнхий санааг гол үндэслэл болгоно. Үйлдвэрлэлийн биет хүчин зүйлд оруулсан хөрөнгө оруулалтын зэрэгцээ хүний боловсрол мэдлэгт оруулсан хөрөнгө нь капитал болдог зүй тогтлыг онолын хувьд үндэслэн төр засгийн бодлогод тусгахад энэ үзэл баримтлалын ач холбогдол оршино. Үүнээс үүдэн капиталд оруулсан хөрөнгө оруулалт чухамхүү ямар хэмжээний өртөг өгөөжтэй байна вэ гэдгийг тодорхойлох нь боловсролын эдийн засгийн нэг гол зорилт болдог.

Хөрөнгө оруулалтын өртөг өгөөжийг тооцоход өртөг өгөөж шинжилгээний аргыг, дотоод өгөөжийг тооцоход ажиллах хүчний шинжилгээний аргыг тус тус хэрэглэнэ. Бодлого боловсруулах боловсролын шинэчлэл өөрчлөлтийн үндэслэлийг тодорхойлох төлөвлөх болон боловсролын тогтолцоог бэхжүүлэхэд өртгийн шинжилгээний дараахь аргыг хэрэглэнэ. Үүнд:

Боловсролын өртөг ба боломжийн судалгаа: Боловсролын орцыг шинжлэхэд энэ судалгааны аргыг хэрэглэх ба боловсролын үйлчилгээг хэрэгжүүлэхэд шаардагдах зардал санхүүгийн боломжийг үнэлэхэд чиглэгдэнэ. Боловсролын үйл ажиллагаанд шаардагдах өртөг зардлыг тодорхойлсноор нэгдүгээрт, үйл ажиллагаанд шаардагдах өртөг зардлын хэмжээ санхүүгийн шаардлага, хоёрдугаарт, үйл ажиллагааг найдвартай сайн хэрэгжүлэх эдийн засгийн боломж богино хугацааны болон урт хугацааны зардлын хувь хэмжээ зардлын төрлүүд тэдгээрийн бодит харьцааны талаар илүү сайн мэдээллээр хангагдана.

Өртөг зардлын бихавер судалгаа: Боловсролын орц болон боловсролын үйл ажиллагаанд нөөцийг хэрхэн ашиглаж байгаа хамтатган судлах боломжтой.

Энэ аргыг дотор нь боловсролын зарлага ба өртөг зардлын нэгжийг судлах, боловсролд нөөцийг хэрхэн ашиглаж байгааг судлах гэсэн бүлэгт авч үзнэ. Боловсролын зарлагыг судлах аргыг үндэсний хэмжээнд хийх макро судалгаанд ашиглах ба боловсролыг зардлыг түүний хангагч болон нөхцөлдүүлэгч хүчин зүйлээр тодорхойлон авч үзнэ. Хангагч хүчин зүйлд үндэсний эдийн засгийн өсөлт үйлчилгээний нэр төрлийн өсөлт багтана. Нөхцөлдүүлэгч хүчин зүйлд хүн ам зүйн өөрчлөлт үндэсний хөгжилд үзүүлэх боловсролын нөлөөлөл зэргийг авч үзнэ. Боловсролд нөөцийг хэрхэн ашиглаж байгааг судлах нь нэг талаас боловсролын байгууллагууд дахь орцын ашиглалтын түвшинг нөгөө талаас зардлын нэгжийн ашиглалт хийгээд үр өгөөжийг тодорхойлох боломж олгоно.

Хүн капиталын хөрөнгө оруулалтын талаар Засгийн газраас онцлон анхаарах 4 үндсэн чиглэл байна. Үүнд:

Хүн капиталын хөрөнгө оруулалтын шаардлагыг үндэслэн түүний хангалтыг сайжруулах чиглэл. Энэ нь үндэсний хөгжлийн хэрэгцээтэй уялдуулан хүн амд бүрэн боловсролыг олгох боломжийг бүрдүүлэх, бичиг үсэг үл мэдэх явдлыг арилгахад оршино.

Улсын болон хувийн хөрөнгө оруулалтын зардлыг аль болох оновчтой болгох чиглэл. Энэ нь боловсролын бүх зардлыг улсын нуруунд үүрэх бус бүх нийтийн боловсролын түвшинд улсын зардлыг голлоод боловсролын бусад түвшинд хувийн хөрөнгө оруулалтыг татах эдийн засгийн механизмыг бүрдүүлэхэд оршино.

Хүн капитал дахь хөрөнгө оруулалтын үр өгөөжийг дээшлүүлж нөөцийн хуваарилалтыг оновчтой болгох чиглэл. Энэ нэг талаас хувийн өгөөж боловсролын үйлчилгээнээс бий болох цэвэр орлогыг нэмэгдүүлж нийгмийн өгөөжийг өсгөх, нөгөө талаар ажил хөдөлмөр эрхлэнгээ суралцах боломжийг хангаж бүтээмжийг дээшлүүлэхэд оршино.